Ngày Tết Hàn thực mùng 3 tháng 3 âm lịch hàng ngày là ngày có ý nghĩa nhân văn, thể hiện truyền thống uống nước nhớ nguồn và có truyền thống lâu đời cũng.
Ngày Tết Hàn thực của Việt Nam chỉ vào ngày mùng 3 tháng 3 âm lịch không liên quan tới việc tưởng nhớ Giới Tử Khôi mà được hướng tới ý nghĩa tưởng nhớ tổ tiên cội nguồn. Và vào ngày Tết Hàn thực Việt Nam vấn nổi lửa bình thường ăn đồ nóng, chỉ cúng đồ chay với 2 món bánh truyền thống là bánh trôi và bánh chay Tết Hàn thực chứ không cúng đồ mặn.
Người Việt rất chỉnh chu trong việc thờ cúng, thế nên việc sắp mâm lễ cúng Tết Hàn thực mùng 3/3 Âm lịch là điều rất quan trọng. Phật dạy ‘tùy tâm tín chủ’, chúng ta nên có “lễ mỏng tâm thành”. Hôm nay nấu cỗ tại nhà ở Hà Nội chia sẻ mâm lễ cúng Tết Hàn 3/3 âm lịch cơ bản cần có những thứ sau:
Bánh trôi, bánh chay
Bánh trôi bánh chay là đặc trưng của ngày lễ này. Bánh trôi nặn viên nhỏ, ngoài trắng, trong nhân đường đỏ, thả luộc trong nồi nước sôi, khi bánh nổi lên mặt nước vớt ra. Còn bánh chay thì nặn tròn dẹt, không nhân, đặt lên đĩa nhỏ, đổ nước đường lên trên. Bày lên đĩa, để nguội, thắp hương. Đây là đồ cúng quan trọng nhất làm nên nét riêng cho Tết Hàn thực ở Việt Nam ta. Vì thế, người dân một số vùng Bắc Bộ nước ta còn gọi Tết Hàn thực là ngày Bánh trôi, bánh chay.
Hương, hoa tươi
Hương và hoa tươi là những thứ vô cùng cần thiết có trên bàn thờ của mỗi nhà. Mỗi lễ cúng, dù to hay nhỏ, người Việt đều dâng lên nén hương và hoa tươi thể hiện lòng thành kính của con cháu đối với gia tiên. Do đó, vào ngày Tết Hàn thực, những thứ này không thể thiếu trên mâm cúng.
Trà
Nước trà là thứ không thể thiếu trong mỗi mâm cúng không riêng gì dịp Tết Hàn thực. Trà có thể để nguyên gói thanh tịnh, cũng có thể pha rồi rót ra 3 hoặc 5 chén nhỏ bày lên ban cúng.
Mâm ngũ quả
Mâm ngũ quả cũng là thứ cần thiết có trong mâm cúng dịp Tết Hàn thực. Tùy từng mùa, tùy điều kiện mỗi nhà, gia chủ chọn 5 quả có màu sắc khác nhau như màu xanh, đỏ, vàng, tím... để đại diện cho ngũ hành, dâng cúng tổ tiên thể hiện lòng hiếu thảo và ước mong những điều tốt lành.
Trầu cau, tiền vàng
Dân tộc Việt Nam luôn gắn liền với sự tích trầu cau. Trên bàn thờ người Việt luôn luôn phải có trầu cau bởi chúng ta quan niệm “ miếng trầu là đầu câu chuyện”. Trong Tết Hàn thực, không thế không có trầu cau khi sắp đồ cúng. Tục hóa tiền vàng là theo quan niệm “âm sao dương vậy”, người Việt tin rằng bên kia thế giới là một cuộc sống song song tồn tại của những người quá cố trong nhà.
Ly nước sạch
Mỗi lần thắp hương gia tiên hay những ngày rằm và mùng 1 đều không thể quên thay một ly nhỏ nước sạch trên bàn thờ. Dịp tết Hàn thực cũng vậy, nước còn là thể hiện cho tâm của gia chủ.
Vào ngày Tết Hàn Thực 3/3 âm lịch này, các gia đình không cần phải chuẩn bị “mâm cao, cỗ đầy”, bày vẽ các thủ tục tốn kém mà chỉ cần thành tâm, dâng bánh trôi, chay lên ban thờ ông bà, tổ tiên, nguyện cầu những điều tốt đẹp, an lành trong cuộc sống.
